Hạn mức đầu tư EB-5 được Bộ An ninh nội địa Mỹ đề xuất tăng lên 1,35 triệu USD, thay vì 500.000 USD như hiện tại.Không còn dừng lại ở những lời đồn đoán, trong bản đề xuất mới đây, Bộ An ninh nội địa Mỹ (Cơ quan chủ quản của Sở Di trú Mỹ) đã yêu cầu điều chỉnh hạn mức đầu tư đối với vùng khuyến khích đầu tư (vùng TEA) từ 500.000 USD lên 1,35 triệu USD. Kèm theo đó, bản đề xuất kiến nghị tăng hạn mức đầu tư đối với các vùng khác từ một triệu USD lên 1,8 triệu USD.

Thách thức không “xuống giá”

Việc tăng vốn đầu tư tối thiểu được cho là do quy định về hạn mức 500.000 USD đã được ban hành từ năm 1990 và không còn phù hợp với tình trạng lạm phát hiện tại.

Hạn mức đầu tư theo đề xuất sẽ gây khó khăn cho nhà đầu tư trong quá trình chứng minh nguồn tiền – quá trình quan trọng quyết định sự thành công của hồ sơ. Số tiền càng lớn thì thời gian chứng minh càng dài và độ phức tạp càng cao. Nhiều trường hợp do không đủ dữ liệu chứng minh dẫn tới hồ sơ bị bác, người đứng đơn mất cơ hội đầu tư vào EB-5.

IBID - Tư vấn định cư Mỹ, định cư Canada, định cư châu Âu, định cư Úc

Chương trình định cư mỹ diện đầu tư EB5 vẫn còn nhưng không còn là ước mơ của nhiều người mà sẽ chỉ dành cho một số người vì rất khó để chứng minh nguồn tiền 1,3 triệu USD.

Cơ quan này cũng đề xuất định nghĩa lại khái niệm vùng TEA (Vùng khuyến khích đầu tư). Thay vì chỉ cần thỏa một điều kiện, thì nay, những vùng được xếp vào diện khuyến khích đầu tư phải thỏa cả hai.

Một là tỷ lệ thất nghiệp phải ở mức 150% so với tỷ lệ thất nghiệp trên toàn quốc. Hai là phải có dân số từ 20.000 người trở lên. Căn cứ vào đề xuất này, việc xác định tọa độ vùng TEA cũng được yêu cầu thắt chặt lại.

Hiện tại, các dự án được phép mở rộng tọa độ vùng TEA ra nhiều hướng để tranh thủ điều kiện từ các vùng lân cận dự án. Đề xuất nếu có hiệu lực sẽ buộc dự án chỉ phát triển theo một hướng. Trường hợp mở rộng tọa độ sang các vùng khác thì mỗi vùng địa lý thêm vào phải đáp ứng được cả hai tiêu chí về tỷ lệ thất nghiệp và thống kê dân số.

Như vậy, thay vì dễ dàng tọa lạc ở trung tâm các thành phố lớn như hiện tại, trong tương lai, các dự án mới có thể khó đáp ứng điều kiện và phải chọn những địa điểm lân cận trung tâm để làm dự án.

Khả năng thay đổi luật di trú lần này khác với những lần trước do ông Trump lên làm tổng thống

Chương trình EB-5 vẫn còn nhưng không còn là ước mơ của nhiều người mà sẽ chỉ dành cho một số người vì rất khó để chứng minh nguồn tiền 1,3 triệu USD.Khả năng thay đổi luật lần này khác với những lần trước. Dự kiến thay đổi luật lần này được Bộ an ninh nội địa – cơ quan bộ quản lý sở Di trú Mỹ soạn thảo 115 trang.

Có thể nhiều dự án không đồng ý nhưng sẽ khó tác động đến quyết định của Bộ An ninh nội địa. Nếu được thông qua, luật mới sẽ áp dụng cho nhà đầu tư mới sau ngày 28/4, có thể thay đổi toàn diện cuộc chơi đầu tư định cư Mỹ vì chương trình sẽ chỉ dành cho một nhóm người nhất định.

Chương trình đầu tư EB-5 được Quốc hội thông qua từ năm 1990 cho phép nhà đầu tư nước ngoài đầu tư 500.000 USD vào vùng khuyến khích đầu tư và cả gia đình sẽ nhận thẻ xanh. Rất nhiều nhà đầu tư nước ngoài, gần 90% là Trung Quốc chọn chương trình này để con cái học hành miễn phí và có cơ hội nhập tịch trong tương lai.

Những sai lầm khi đầu tư sang Mỹ lấy thẻ xanh

Nhà đầu tư sẽ gặp rủi ro nếu chỉ quan tâm thông tin quảng cáo dự án trong khi điểm quan trọng nhất – ai quản lý tiền lại không biết.Theo Fortune, Trung Quốc là nước có nhiều nhà đầu tư định cư bị mắc sai lầm trong những năm qua với nhiều lý do như phía quản lý vốn sử dụng tiền sai mục đích, không minh bạch trong tài chính, pháp lý dự án không đầy đủ, tiếp thị sai sự thật…

Đa phần các dự án định cư Mỹ đầu tư EB-5 có cấu trúc tài chính theo phương thức cho vay mượn. Tất cả tiền của nhiều nhà đầu tư được quản lý bởi một công ty TNHH gọi là “general partner” (viết tắt là GP). Công ty GP này thường được một công ty quản lý vùng (regional center) hoặc một công ty khác có liên quan hoặc không liên quan đến nhà phát triển dự án quản lý.

Theo cấu trúc này thì tiền của nhà đầu tư không được chuyển thẳng vào dự án mà thông qua công ty GP. Nói cách khác, dự án chưa bao giờ có mối quan hệ trực tiếp với nhà đầu tư EB-5 và dự án cũng không biết nhà đầu tư là ai. Phía nhà phát triển dự án chỉ biết công ty TNHH quản lý vốn, tức là công ty cho dự án vay tiền.

Nhà đầu tư sẽ gặp rủi ro nếu chỉ quan tâm thông tin quảng cáo dự án trong khi điểm quan trọng nhất – ai quản lý tiền lại không biết

Đa phần nhà đầu tư chỉ nhìn nhận dự án theo các yếu tố bề nổi như quy mô, tên tuổi thương hiệu, hứa hẹn bằng lời nói, nội dung tiếp thị hấp dẫn. Một số dự án dùng phương thức tâm lý như “chính phủ”, quan hệ trong chính quyền… để tạo thêm niềm tin cho nhà đầu tư.

Cũng theo quy trình đầu tư trên thì nhà đầu tư rất sai lầm khi chỉ nhìn vào dự án để thẩm tra trong khi người quản lý tiền của mình thì không thẩm tra. Trách nhiệm pháp lý hoàn vốn cho nhà đầu tư là công ty quản lý vốn, không phải dự án. Dự án có trách nhiệm trả nợ cho công ty quản lý vốn. Do vậy, cần thẩm tra dự án là ai, tiểu sử, tài chính, độ tín nhiệm, kế hoạch trả nợ… nhưng quan trọng hơn là xác minh công ty quản lý vốn trực tiếp của nhà đầu tư.

Với một vài dự án nhỏ như mở nhà hàng, kinh doanh ẩm thực ăn uống nói chung, nhà đầu tư có thể có vốn trực tiếp như cổ đông song rủi ro cho thẻ xanh cực kỳ quan trọng. Với hình thức đầu tư này thì công việc được tạo ra hoàn toàn phụ thuộc vào việc làm trực tiếp trong nhà hàng. Nếu 6 tháng nhà hàng thua lỗ thì không thể duy trì việc làm để lấy thẻ xanh vĩnh viễn sau 2 năm. Thực tế tại Mỹ, F&B là một trong những ngành có cạnh tranh và rủi ro cao nhất.

Rất nhiều nhà đầu tư nước ngoài, gần 90% là Trung Quốc chọn chương trình này để con cái học hành miễn phí và có cơ hội nhập tịch trong tương lai

Một sai lầm nghiêm trọng khác là vì dự án có quá nhiều thông tin pháp lý, thậm chí tài liệu có cả gần 1.000 trang, tuy nhiên nhà đầu tư không được đọc hoặc đọc qua loa các bản tóm tắt thay vì phải đọc và thẩm định. Có những điều khoản công bố rủi ro (risk disclosure) bắt buộc công bố theo luật thì bị các công ty tiếp thị dự án cắt bớt để nhà đầu tư “không cảm thấy lo sợ”

Một số nhà đầu tư thì cần đi thăm dự án để yên tâm. Việc này lại càng sai lệch vấn đề khi đi xem miếng đất trống nằm đó hoặc chỉ thấy công việc xây dựng đang tiến triển thì “an tâm” hơn. Những việc bề nổi như thế này chỉ làm thỏa mãn các lo lắng không đúng chỗ của nhà đầu tư.

Nhiều nhà đầu tư cũng có xu hướng chọn dự án liên quan đến ngành nghề tương tự công việc mình đang làm ở Việt Nam để có thể kiểm soát nhiều hơn. Điều này cũng không phải là lựa chọn sáng suốt bởi nhà đầu tư không có vốn trực tiếp trong dự án và cũng không có quyền hạn gì. Ví dụ trong lĩnh vực quản lý quỹ đầu tư, nhà đầu tư gửi 5-10 triệu USD cho người quản lý vốn và chỉ cần tìm hiểu và tin người quản lý vốn chứ không cần biết nhiều người này sẽ dùng vốn của mình đầu tư vào cái gì, ở đâu. Niềm tin trong trường hợp này phải đặt đúng người quản lý vốn chứ không phải đặt vào dự án.

Ngoài ra, cũng không thể bỏ qua yếu tố tâm lý. Nhà đầu tư thường theo tiếng đồn của một xu hướng nào đó hoặc nghe ý kiến người quen ở Mỹ và đưa ra kết luận để chọn dự án đầu tư một cách rất cảm tính thay vì dùng lý trí, kinh nghiệm và dữ liệu để phân tích. Đôi khi quyết định đặt niềm tin chỉ bằng một cảm giác lại chính xác an toàn hơn sự phân tích bằng dữ liệu. Song về khía cạnh tài chính, pháp lý trong đầu tư thì không nên bỏ qua các yếu tố cơ bản.

Nghi Phương

IBID - Tư vấn định cư Mỹ, định cư Canada, định cư châu Âu, định cư Úc